Türkiye’de sosyal medya kullanımına ilişkin yaş sınırlaması 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme, 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulmasını engellerken mevcut hesapların doğrulanması için 31 Mart 2027’ye kadar geçiş süresi tanıyor.

Düzenleme kapsamında yeni hesap açılışlarında yaş doğrulaması yapılacak. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılar için ise daha yüksek gizlilik ayarları ve ebeveyn kontrol araçları içeren ayrı bir hizmet yapısı uygulanacak.

Hangi Sosyal Medya Platformları Kapsamda?

Yönetmelik, uygulamaları tek tek sıralamak yerine sosyal ağ sağlayıcılarını sundukları hizmet üzerinden tanımlıyor.

Kullanıcıların metin, görüntü, ses veya konum gibi içerikleri oluşturmasına, görüntülemesine ya da paylaşmasına olanak tanıyan hizmetler bu çerçevede değerlendiriliyor. Instagram, TikTok, X ve YouTube gibi platformlar açısından yükümlülüklerin uygulanma ayrıntılarının resmî duyurulardan takip edilmesi gerekiyor.

Paylaşılan bilgilerde Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından yayımlanmış kesin bir platform listesi bulunmuyor.

Sosyal Medyada Yaş Doğrulama Nasıl Yapılacak?

Yaş doğrulamasında e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak bir belirteç kullanılacak. Platforma kişinin kimlik bilgilerinin tamamı yerine ilgili yaş eşiğini karşılayıp karşılamadığı bilgisi iletilecek.

Siber Güvenlik Başkanlığının açıklamasına göre teknik işleyiş, kullanıcıların izleyeceği adımlar ve platformların yükümlülükleri aşamalı olarak duyurulacak. Bu nedenle kullanıcıların, hizmetin açıldığına ve nasıl kullanılacağına ilişkin resmî yönlendirmeleri esas alması önem taşıyor.

Genel süreç, e-Devlet’te kimlik doğrulaması yapılması, yaş belirtecinin oluşturulması ve ilgili platform tarafından doğrulanması üzerine kuruluyor.

Mevcut Sosyal Medya Hesapları Hemen Kapanacak mı?

Düzenleme, mevcut bütün hesapların aynı anda kapatılması anlamına gelmiyor. Daha önce açılmış hesapların yaş doğrulama işlemlerini tamamlaması için 31 Mart 2027’ye kadar süre bulunuyor.

Doğrulama sonucunda kullanıcısının 15 yaşından küçük olduğu belirlenen hesaplar kapatılacak. 15–17 yaş grubundaki hesaplar ise çocuklara özgü hizmet kurallarına tabi olacak.

Paylaşılan düzenleme bilgilerine göre hesap kapatma kararına ücretsiz itiraz edilebilecek. İtirazın insan incelemesinden geçirilmesi ve süreç tamamlanana kadar hesap verilerinin korunması öngörülüyor.

15–17 Yaş Kullanıcıların Hesaplarında Neler Değişecek?

Çocuk hesaplarında yüksek gizlilik ve güvenlik ayarları esas alınacak. Açıklanan temel uygulamalar arasında şunlar bulunuyor:

  • Hesapların varsayılan olarak gizli açılması

  • Takipçi ve takip edilen listelerinin diğer kullanıcılara gösterilmemesi

  • Yalnızca takip edilen hesaplardan mesaj alınabilmesi

  • Canlı yayın açılmasına izin verilmemesi

  • Kişiselleştirilmiş reklamların gösterilmemesi

Bu önlemlerle çocukların istenmeyen iletişim ve içerik risklerine karşı korunması amaçlanıyor.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının açıklamasında, sürekli kaydırma gibi bağımlılığı artırabilecek tasarım unsurlarının sınırlandırılması da vurgulanıyor. Platformların hesap açılışından sonra da yaş kontrollerini sürdürmesi bekleniyor.

Ebeveyn Kontrolleri Nasıl Çalışacak?

Platformlar, çocuk hesapları için kolay erişilebilir ebeveyn araçları sunacak. Bu araçlarla hesap ayarlarının yönetilmesi, kullanım sürelerinin izlenmesi ve sınırlandırılması mümkün olacak.

Ücretli üyelikler, uygulama içi satın almalar ve benzeri işlemler için ebeveyn onayı mekanizmaları uygulanacak. Kontrol araçlarının devreye alınması konusunda çocuk da bilgilendirilecek.

Yaştan Şüphe Edilen Hesaplarda Yeniden Doğrulama İstenebilecek

Yaş kontrolü yalnızca kayıt aşamasıyla sınırlı kalmayacak. Bir hesabın 15 yaşından küçük biri tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşması halinde platform hesabı geçici olarak askıya alarak yeniden doğrulama isteyebilecek.

Bakanlık, bu yaklaşımın hesap açılışı ve kullanım sırasında devam eden iki aşamalı bir kontrol yapısı oluşturmayı amaçladığını belirtiyor.

Platformlara Para Cezası ve Erişim Yaptırımları

Paylaşılan mevzuat bilgilerine göre yükümlülüklerini yerine getirmeyen platformlar için idari para cezası, reklam yasağı ve yargı kararıyla bant genişliğinin daraltılması gibi yaptırımlar öngörülüyor.

Yaptırım sürecinde ihlalin niteliği, süresi ve etkilenen çocuk sayısı gibi unsurlar değerlendirilecek. Ceza oranları ve uygulama koşulları açısından güncel mevzuat ile yetkili kurum kararlarının esas alınması gerekiyor.

Sahte Yaş Doğrulama Mesajlarına Dikkat

Yaş doğrulama işlemleri için yalnızca turkiye.gov.tr ve resmî e-Devlet uygulaması kullanılmalı.

Siber Güvenlik Başkanlığı; üçüncü kişilerden gelen bağlantılara tıklanmaması, e-Devlet şifresinin, SMS doğrulama kodlarının ve banka kartı bilgilerinin paylaşılmaması uyarısında bulundu. Yaş doğrulama gerekçesiyle ücret veya şifre isteyen mesajlara itibar edilmemesi gerekiyor.