Bilim dünyasında çığır açabilecek bir gelişmeye imza atıldı. Columbia University ve Harvard University araştırmacıları, yapay zeka destekli yöntemlerle genetik kod üzerinde radikal bir değişiklik gerçekleştirdi. Çalışmada, canlıların temel yapı taşlarından biri olan amino asit sayısı 20’den 19’a indirildi.
Genetik Kod Yeniden Tasarlandı
Bilim insanları, yaşamın temelini oluşturan genetik sistemde önemli bir deney yaptı. Normalde 20 amino asit üzerine kurulu olan bu yapı, yapılan mühendislik çalışmasıyla yeniden şekillendirildi. Araştırmanın amacı, erken dönem canlıların daha az amino asitle var olup olamayacağını test etmekti.
Hedefte Isoleucine Vardı
Araştırma ekibi, “isoleucine” adlı amino asidi sistemden çıkarmayı hedefledi. Bu amino asidin yerine “valine” kullanılıp kullanılamayacağı incelendi. Yapılan deneylerde bazı hücreler bu değişime dayanamazken, belirli genlerin bu dönüşümü tolere edebildiği görüldü.
Ribozom Yapısı Yapay Zeka ile Yeniden Kuruldu
Protein üretiminden sorumlu olan ribozom, bu çalışmanın merkezinde yer aldı. Araştırmacılar, ribozomun küçük alt birimindeki proteinleri yeniden tasarlayarak isoleucine içermeyen bir yapı oluşturdu. Bu süreçte yapay zeka tabanlı protein tasarım araçları kullanıldı.
AlphaFold 2’nin Rolü Büyük
Çalışmada AlphaFold 2 gibi gelişmiş yapay zeka sistemlerinden yararlanıldı. Araştırmacılar, bu tür modellerin insanın öngöremeyeceği alternatif yapılar önererek bilimsel keşifleri hızlandırdığını belirtti.
Yeni Yapı Daha Yavaş Ama Umut Verici
Ortaya çıkan yeni ribozom yapısına sahip hücrelerin, normal E. coli bakterisine göre yaklaşık yüzde 60 hızla büyüdüğü tespit edildi. Bu durum, sistemin henüz tam verimli olmadığını gösterse de, genetik mühendislik açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Yaşamın Kökenine Yeni Bir Bakış
Uzmanlara göre bu çalışma, genetik kodun sınırlarını zorlayarak yaşamın nasıl evrimleştiğine dair yeni ipuçları sunabilir. Yapay zeka ile biyolojinin birleşimi, gelecekte çok daha radikal bilimsel gelişmelerin önünü açabilir.
